Interview met Soweto Skeleton Mover Topollo Ntulo

Square

“Ik kon niet leven zonder dans”

Voor Topollo Ntulo was professioneel danser worden onvermijdelijk: “Mijn passie was zo sterk dat ik niet zonder dans kon.” Sinds 2004 is hij danser bij de Soweto Skeleton Movers. Zijn familie was minder blij met zijn carrièrekeuze. Topollo zet een autoritaire zware stem op: “Ze zeiden altijd ‘Je zult dans moeten eten! Je wilt nooit werken!” “ Topollo lacht, inmiddels zegt zijn familie iets anders: “We zijn zo ontzettend trots op je!”

De Soweto Skeleton Movers, dit jaar op Noorderzon te zien met Seven, ontlenen hun naam aan de South-Western Township in Johannesburg waar de vier dansers nog steeds wonen (in de volksmond soms donker “So Where To”genoemd). Hun “Skeleton Pantsula” is een mengsel van traditionele Zuid-Afrikaanse street dance (Pantsula) en wat ze “bone breaking” noemen. Een dans waarbij ze hun ledematen in zulke onmogelijke posities brengen dat het een wonder is dat hun gewrichten niet uit de kom schieten.

Pantsula kun je altijd en overal dansen, vertelt Topollo: “Zelfs als ik geen radio heb: iemand fluit en ik dans al.” Hij kan zich niet herinneren wanneer hij voor het eerst danste, maar wel waar hij voor het eerst Pantsula leerde. Voor tien cent ging hij naarhet buurthuis om naar Pantsula-dansers te kijken en vroeg ze hem de dans te leren. Tegenwoordig komen jongeren in het buurthuis regelmatig naar hem toe met precies diezelfde vraag.

‘Drugs vernietigen het talent’

KnelisKnelis

Het imago van Pantsula was schimmig, vertelt Topollo: “Onze ouders dachten dat we de ultieme gangsters waren.” De dans werd met gangsters geassocieerd, maar dat is volgens Topollo een misverstand. De Soweto Skeleton Movers proberen juist jongeren te inspireren en ze op het goede pad te houden. “Wij willen ze leren dat Pantsula niets met drugs te maken heeft.”

Drugs zijn een zeer groot probleem in Zuid-Afrika. De drug Nyaope, een joint van wiet vermengt met goedkope heroïne, kostte in het verleden ook twee Soweto Skeleton Movers het leven. “Drugs vernietigen het talent in Soweto.” Topollo zucht: “Gelukkig gebruikt nu niemand meer van ons.”

Leven van dans was niet altijd gemakkelijk. Topollo’s familie zou hem er vaak aan herinneren hoe weinig dansers succesvol werden. Zij hadden liever dat hij accountant of dokter werd en een opleiding volgde. “Ik heb het geprobeerd, maar ik kon niet leven zonder dans”, verklaart Topollo. Een tijd lang dansten de Soweto Skeleton Movers iedere dag op Vilikazi Street, vlakbij de residentie van Nelson Mandela, Voor hun dagelijkse maaltijd waren ze afhankelijk van de vrijgevigheid van de toeristen die naar Mandela’s huis kwamen kijken.

‘Nu zijn wij een inspiratiebron voor de jongeren van Soweto’

Knelis

Onder die toeristen bevond zich de Britse Jonzi D. Hij had de dansers in een filmpje op YouTube gezien en vloog naar Johannesburg om ze met hulp van een gids te zoeken. “Hij zag ons dansen en werd verliefd.” Hij besloot ze naar zijn hiphop festival Breakin’ Conventionin London te halen en de rest is geschiedenis. Inmiddels toeren de Skeleton Movers heel de wereld over. Topollo klinkt trots: “Nu zijn wij een inspiratiebron voor de jongeren van Soweto, zij kunnen tegen hun ouders zeggen ‘Zie wat je met dans kunt bereiken!’ ”

Al dansen de Soweto Skeleton Movers nu op internationale podia, in Soweto dansen ze soms nog steeds op straat. Niet voor kleingeld, maar voor de ongezouten mening van de lokale bevolking. Het Zuid-Afrikaanse publiek begrijpt Pantsula zelfs als ze zelf geen danser zijn, zegt Topollo. “Als ik niet goed dans vertellen ze me dat, ze zijn ontzettend eerlijk.”

Tekst | Lies Mensink

In opdracht van Noorderzon

Foto © | Owen Ling

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *